با توجه به اين دو مفهوم، مي‌توان «بين سياسي» را چنين تعريف كرد: بينش سياسي داشتن به معناي فهم دقيق مسائل، حسن و سرعت تشخيص، سرعت انتقال و باريك بيني در تمام اموري است كه نياز به تدبير و سياست‌گذاري دارند.

در اينجا، منظور از «بينش سياسي حضرت زهرا (عليها السلام)» آگاهي از روابط و ضرورت‌هاي ميان اجزاي نظام اسلامي ـ سياسي، از جمله توحيد، نبوت، امامت و نظام امت مي‌باشد كه اين بينش بر پاي باورها، آگاهي‌ها و ارزش هاي توحيدي استوار است.

ساختار بينش سياسي حضرت زهرا (عليها السلام)

در يك جمع بندي كلي، سه عنصر اصلي را مي‌توان در ساختار بينش فرد موثر دانست: ارزش‌ها، باورها و آگاهي‌ها. ارزش ها ملاك هاي مرجحه‌اي هستند كه موجب ميشوند انسان يك گونه از نمود و حالت حقيقي را نسبت به حالت ديگر آن ترجيح دهد، براي مثال، حضرت زهرا (عليها السلام) حمايت از ولايت عظما را به عنوان حقيقتي در نظر داشتند و از اين رو، جان خود را براي اثبات اين حقيقت نثار كردند. به عبارت ديگر، ايشان شهادت درراه ولايت را بر زندگي مادي ترجيح دادند.

منظور از «باورها» نيز ايمان و اعتقادي است كه ما نسبت به وجهي از واقعيت داريم، به گونه‌اي كه آن را حقيقتي آزمون شده و دانسته تلقي مي‌كنيم. حضرت زهرا (عليها السلام) به اين باور رسيده بودند كه تنها راه نجات و سعادت انسان‌ها تمسك به دامان ولايت و امامت است و هر راهي جز اين راه، انحراف و سقوط در فتنه مي‌باشد.

آخرين عامل موثر در ساختار بينش، عنصر «آگاهي و شناخت» است، قطع نظر از اينكه منشأ آگاهي‌ها چيست. آگاهي عنصري كليدي در شكل دهي به نظام ادراكي و ايجاد تغيير در آن مي‌باشد.

منشأ آگاهي‌هاي حضرت زهرا (عليها السلام) وحي الهي مي‌باشد كه اين مسئله از دو طريق امكان پذير شده است: علاوه بر اينكه ايشان در دامن كامل ترين انسان هاي روي زمين تربيت شده اند (از طريق پدر، به اطلاعات و آگاهي‌هايي رسيده‌اند كه ديگران از آن ها بي نصيب هستند)، از سوي ديگر، با توجه به احاديث وارد شده، پس از رحلت پيامبر ‌(صلي الله عليه و آله) حضرت زهرا (عليها السلام) ازطريق جبرئيل، آگاهي‌هاي را كسب مي‌نمودند. به عبارت ديگر، حضرت زهرا (عليها السلام) نيز مورد خطاب وحي قرار مي گرفتند. بايد توجه نمود كه حضرت آگاهي عميقي نسبت به مسائل روز داشتند. آگاهي ايشان از متن اجتماع مسلمانان نيز قابل توجه مي‌باشد. اما با توجه به اين ساختار بينشي، چگونه مي‌توان اثبات نمود كه عامل رفتارهاي سياسي حضرت زهرا (عليها السلام) بينش سياسي ايشان بوده است؟

از طريق برخي از رفتارهاي ايشان، از جمله ايراد خطبه در مسجد مدينه و همچنين در بستر بيماري و تلاش براثبات ولايت اميرالمؤمنين (عليها السلام) و گريه‌هاي حزن انگيز پس از ارتحال پيامبر ‌(صلي الله عليه و آله) مي‌توان تا حدي به ساختار بينش ايشان پي برد.

ادامه دارد....

منبع سايت تبيان